Keyifli ve Farklı Bir İçim için Doğru Çay Harmanı

Çay harmanı oluştururken kullanılan çay miktarı, görsel etki, çay dışındaki tat ve aroma faktörleri vb gibi göz önünde bulundurulması gereken birden fazla faktör vardır. Bunların hepsini düşününce çay harmanı bu iş içerisinde bir sanat dalı olarak değerlendirebiliriz.

Çay Harmanı ve Aroma Uyumu

Mutlaka dikkat edilmesi gerek birkaç noktaya değinecek olursak; kullanılan baz çay ile ilave malzemelerin tat ve aromaları birbiriyle uyum ve denge içinde olmalı ve hiç biri diğerini ve baz çayı bastıracak kadar öne çıkmamalı. Demlenme süre ve sıcaklıkları da birbirleriyle uyumlu olmalı. Doğru şekilde oluşturulan bir çay harmanının keyifli  ve farklı bir lezzet tecrübesi  yaratması beklenir.

Çay ve Yoga Pozları

Yoga bir hareketler serisinden çok daha fazlasıdır. Çay ve yoga mükemmel bir ikilidir. Yeşil çay, siyah çay ya da çay çeşitleri arasından en sevdiklerinizle yogaya eşlik edin…  Aklınız, bedeniniz ve ruhunuz arasında bir bağlantı kurmakla alakalıdır. En zorlu şeylerden birisi aklınızı şimdiye odaklayıp üzüntülerinizi başka bir zamanda bırakabilmektir. Lezzetli hoş kokulu bir bardak çay size bunu yapmakta yardımcı olacaktır. Çay, bilakis yeşil çay kendimiz ve etrafımızdakiler arasında bir bağ kurabilir. Gevşemeye yardımcı olur, uyum kazandırır ve diğer insanlarla ailemiz gibi bağ kurmamızı sağlar. Okumaya devam et “Çay ve Yoga Pozları”

Yoganın Faydaları

Yoganın Sağlık Faydalarının Mükemmel Çaylar Eşliğinde Artırılması

Çeşitli rahatlatıcı ve faydalı çaylarla Therametta Yoga, Yin Yogası, Barrie’den Yoga Terapisti Cathy Ness için de Ontario çalışmasının temel parçalarından biridir. Hastalarına şahsi ihtiyaçlarını karşılayacak içecekleri seçmelerini tavsiye ediyor: rahatlama, zindelik ya da enerji gibi. “Bugünkü yoganızdan ve ortaya çıkacak çalışmanızdan ne istediğinizi düşünün, bedeninizi rahatlatmak da olabilir enerjinizi artırmak da” diyor Ness. “Ardından bunu artıracak olanları kendiniz için seçin: örneğin papatya zihninizi sakinleştirmek için ya da zencefil enerjiyi artırmak için.” Gün boyunca çeşitli bitki içeceklerini tüketmeye devam etmek yoganızın ve çalışmanızın etkisinin artmasına yardımcı olur, tüm çalışmayı matın üstünden alıp hayatınızın her anına yayar.  Üstelik sizi cesaretlendirirken sakinleştirip vücudunuzun ihtiyaçlarına odaklanmanızı sağlayarak yoga stüdyosuna hazırlayan mükemmel bir içecektir. Çay ve yoga birbirine mükemmel uyumla bağlı bir ikilidir.

Okumaya devam et “Yoganın Faydaları”

Matcha Çayı Hazırlama

Chado Matcha nasıl hazırlanır?

Matcha Yeşil Çay Tarifleri

Matcha çayı, Çin’den Japonya’ya gelişinin ardından Japon çayı kültürünün bir parçası olup çay seremonilerinde kullanılmaya başlayan bir yeşil çay türlerinden biridir.  Hasat edilmeden önce birkaç hafta gölgelendirilmesinin ardından yeşil çay üretim aşamalarından geçirilir ve son olarak da değirmenlerde titizlikle öğütülerek toz haline getirilir. Okumaya devam et “Matcha Çayı Hazırlama”

Çay Tadım Notları

Siz de çay tadım notları için bir şablon arıyorsanız aşağıdaki bağlantıyı tıklayıp bilgisayarınıza indirebilirsiniz:  Chado Çay Tadım Şablonu’nu indirmek için tıklayın.

Çay tadım notları yeni lezzetleri keşfederken geçmişte karşılaştığımız lezzetleri unutmamamızı sağlıyor. Aylar sonra aynı çayı tattığımızda alınan notlar ile eski notlarımızı karşılaştırmak ise tat alma duyumuzun nasıl geliştiğini gösteriyor. Hangi çayı ne zaman ve nasıl içmeliyim? Damak tadıma hangisi uygun? Hangi çay neye iyi gelir? Merak edilen pek çok sorunun cevabı bol bol çay içmekten geçiyor. Sadece çayları denemekle kalmıyor bir yandan da kendi damak tadınızı keşfediyorsunuz.

Çay Tadım Notu Şablonu
Çay Tadım Notu Şablonu

Okumaya devam et “Çay Tadım Notları”

Bir Yeşilin Peşinde; Darjeeling

E.J. Nicholls’un Tukvar’a yazdığı mektubu alarak ertesi günü Darjeeling’e hareket ettim. Darjeeling küçük bir kasaba görünümündeydi. Güzel evleri, inişli çıkışlı asfalt yolları olan turistik bir yerdi. Hindistan’ın aşağı bölgelerindeki sıcaktan bunalan varlıkları burada nefes alırlardı. O sırada İngiliz ve Amerikan subayları on beşer günlük tatillerinin çoğunu Darjeling’de geçirmeyi tercih ediliyorlardı. Çok güzel bir manzaraya ve doğa çevresine sahip olan Darjeeling’de iç turizm gelişmiş durumdaydı. Kasaba merkezinin bir yerinde Hollandalı bir karı kocanın kiraladığı apartmanın bir odasına yerleştim. Kahvaltı dahil ayda iki yüz rupi ödüyordum. O zaman bir rupi otuz dört kuruştu. Pansiyon sahibi Mr. George Yahudiydi, karısı da Hollanda asıllı bir Hristiyan idi. Evlerini temiz ve bakımlı tuttukları için odamda rahattım.

Hindistan Çayı; Darjeeling

Ülkemizde olduğu gibi, Darjeeling’de, Assam’da, Güney Hindistan’ın Nilgiris Dağları’nda ve Seylan’ın yüksek bölgelerinde kurulu çaylıklarda birinci sürgün sona erdikten sonra çay fidanlarında sürgün duraklaması olur. Bu hal, ikinci sürgüne hazırlığın işaretidir. Mayıs sonu ve haziranın ilk günlerine rastlayan bu dönemde yağışlar durur, güneş her tarafı ısıtır, hava nemi azalır, açık ve güneşli havalar yaşanır. Bu dönem yaprak ürünlerinden yapılan çaylar aromaya (flavour) yani çaya mahsus güzel, müstesna bir koku ve lezzete sahip olur. Bu kısa dönemin en kaliteli çayları piyasalarda harmancılar tarafından ısrarla aranan ve beğenilen ürünlerdir.

Beyaz Çay Faydaları

Çayın özellikle de beyaz çay vücudu düzenlemek için faydalı olduğu birçok kaynakta yer almaktadır. Bu konu üzerine bu kadar zamandır yazmak istemeyişimizin sebebi bu çayın bizce faydalarından çok lezzeti ile anılması gerekliliğidir.

Beyaz çay gerçekten hafif içimi ve farklı lezzeti ile öne çıkan bir çaydır. Ancak beyaz çayı ilk içtiğinde pek etkilenmeyen hatta hayal kırıklığına uğrayan kişileri de çok sık görüyoruz. Bunun sebeplerinden birinin yanlış demleme olduğunu söyleyebiliriz. Okumaya devam et “Beyaz Çay Faydaları”

Dünyada Beyaz Çay Üretimi

Beyaz çay geleneksel olarak Çin’in Fujian bölgesinde yetiştiriliyor. Şu anda dünyada 600-800 ton civarında Çin beyaz çayı üretimi yapılırken, mevcut üretici ülkeler arasında Çin, Hindistan, Kenya, Sri Lanka ve Vietnam bulunuyor.

Çin Beyaz Çayı

Çin beyaz çaylarını ülkemizde de bulmak pek mümkün.

Beyaz çay, kilo ile değil 113 gramlık özel ambalajlarda kalitesine göre 15-30 dolar arasında satılırken, kilogramının fiyatı ise kalitesine göre 500 dolara kadar çıkabiliyor. Internette 50 gramlık paketlerini 15 ila 25 lira arasında şu siteden temin edebiliyoruz: Chado Beyaz Çayları – Çin

Bu fiyat, üretim aşamaları ve tomurcukların toplandığı devreye ve taşıdıkları değerlere göre 100-150 dolar seviyelerine kadar da düşebiliyor.

Yeşil Çay

Yeşil Çay

Yeşil çay, Antik Çin’e kadar uzanan bir tarihe sahiptir. Çin imparatoru ve Çin tıbbının mucidi Shennong, çayın hoş aromasını ve tıbbi özelliklerini keşfeden kişidir. Efsaneye göre; Shennog  ateşin üzerinde su ısıtırken rüzgarın getirdiği çay yaprakları sıcak suyun içerisine düşer. Shennog, kazara keşfettiği bu içeceğin tadından hoşlanmakla kalmaz, sağlık üzerine olumlu etkileri hakkında çalışmalar sürdürür. Hem bu asil geçmişinden hem de zihin ve beden sağlığına katkılarından dolayı yeşil çay, yaklaşık 5000 yıldır Çin kültüründe oldukça değerli bir yere sahiptir. Ardından çayın toz haline getirilmiş formunun dönemi başlar. Taze toplanan Çin çayı yaprakları rengini ve tazeliğini koruması için buhara tabi tutulur. Ardından kurutularak “tea-mud” olarak adlandırılan toz formunda öğütülür ve sertleşmesi için kalıplara alınarak preslenir. İlerleyen dönemde güneşte kurutulup çürümeyi önlemek için fırınlanmaya da başlanmıştır. Böylece oluşan “tea cake”ler rahatlıkla saklanıp taşınmaya müsait hale getirilmiştir.

Çin Çayı ve Yeşil Çay

Çin çayı Çin’de geleneksel olarak çay işleme ve hazırlamada kullanılan, “tea cake” den kopartılan küçük bir parça çay kasede toz haline getirildikten sonra su ile karıştırılarak hazırlanırdı. Bu yöntemden zaman içerisinde vazgeçilmiştir. 8. yy başlarında Zen rahipleri Japonya’ya çay ve çay tohumları getirmişlerdir. Burada çay bitkisi yetiştirerek kendi ekip biçme, işleme ve toz yeşil çay hazırlama yöntemlerini geliştirmişlerdir.

 

Tea_Leaves-700x325

Matcha

Günümüzde, Çin çayı ve Japonya yeşil çayı farklı metotlar ile yetiştirip üretiyor. Üretim sürecinde her aşamada uygulanan farklı metotlar çaya karakteristik renk, tat, koku ve aroma özelliklerini katıyor. Bu iki ülke dışında Güney Kore ve Vietnam’da az miktarda da olsa yeşil çay üretimi yapıyor. Japonya ise çay üretimini sadece yeşil ile sınırlayarak ürettiği çayın az bir miktarını dünya ile paylaşıyor. Yeşil çay, Uzakdoğu kültüründe sadece bir içecek olarak görülmez. Demlenmesinden sunumuna, içilmesinden yemek eşleşmesine her adımıyla yaşamı, akışını, sadeliğini, inceliklerini barındıran bir kültürdür. Bunu sadece yeşil çay ile sınırlı tutmamak gerekir. Diğer tüm çay tipleri de Uzakdoğu kültüründe ayrı ayrı öneme sahiptir.

Yeşil çay üretildiği her ülkede gerek saf gerek özel harmanlar şeklinde bulunabiliyor; Çin’de Yaseminli Yeşil Çay, Vietnam’da Lotus Green, Japonya’da Genmaicha klasikleşmiş yeşil çay harmanları gibi. Günümüzde en bilinen Japon yeşil çayı Matcha’dır. Japon Zen rahibi Esai çay hakkında yazdığı kitabını Matcha’ya atfen şu cümleyle açar;

“Çay, ruhsal ve tıbbi nihai devadır. Hayatı daha dolu ve bütün yapma hünerine sahiptir.”

Matcha, daha sonra Japonların en değerli yeşil çayı ve geleneksel Japon çay seremonilerinin tek çayı olmuştur.

Matcha hakkında detaylı bilgileri ayrı bir yazı ile paylaşacağız sizinle. Biz Matcha’yı anlatana kadar siz farklı yeşil çayları deneyip yorumlarınızı, en beğendiklerinizi, kendi özel harmanlarınızı bizimle paylaşabilirsiniz.

Image 12299

 

 

 

3 Ülke 3 farklı Çay Kültürü
japon-cay-seranomisi-1-300x200-1
Japon Çay Seremonisi

Japon Çay Seremonisi

Dünyada çayın toprakları olarak bilinen ve yıllar içerisinde değişimlere uğrayıp günümüze kadar gelen çay; Japonya’da bir seremoni olarak sürdürülmeye devam ediyor. Öyle ki Japonlar çay içme ve misafirlere ikram noktasında çay içme eylemini sanatsal ve felsefi zenginliklerle birleştirerek bu sunuma farklı bir boyut kazandırmışlar. Klasik bir japon evinin bahçesinde çay seremonisi için özel olarak hazırlanmış, Hoshoan adı verilen; ancak bir kişinin alçakgönüllülüğü vurgulamak amacıyla başını eğerek girebileceği kadar küçük evler bulunur. Japon inceliğinin ete kemiğe bürünmüş hali olarak görebileceğimiz çay seremonilerinde her mevsim farklı araç ve gereçlerin sunumda kullanılması da dikkat çeker.

İngiliz 5 Çayı

Çayın uzun tarihsel sürecine düşen notlara göre; İngilizler çay içeceği ile tanışmadan önce sabah kahvaltısı ve akşam yemeği olarak iki öğün yemek yiyorlardı. Bu durumun bir sonucu olarak akşamüstleri Bedford Düşesi Anna’nın kendini bitkin hissetmesiyle keşfedilmiştir. Kral Edward’ın güzel sohbet ortamları yaratmak için çay partileri vermesiyle tüm dünyaya 5 çayı olarak yayılmaya başlamıştır. Bu davetlerde genellikle limonlu, sütlü, kremalı çayların yanı sıra Çin çayı ve Hint çayı da tercih edilirken çayın yanında ise atıştırmalık sandviçler ve tatlı mini kurabiyeler hazırlanıyor.

Rus Semaveri

1600’lü yıllarda Rus Çarı Alexis’e Çin Büyükelçiliği’nde sunulan çay, onu öylesine etkiler ki iki ülke arasında çay ticaretine izin veren bir ticaret anlaşması imzalanır.
Ruslar çay demlerken dünyada Tibet usulü olarak bilinen sıcak su ve demlenecek çay için iki ayrı parçadan oluşan semaveri kullanırlar. Eski Rus evlerinde, evin ortasına kurulan semaver, tüm gün boyunca çayı demler ve demlenen çay, şeker, bal ve reçel eşliğinde misafirlere ikram edilirdi.

İlkbahar Kokulu Çaylar
İlkbahar kokulu çaylar
İlkbahar kokulu çaylar

Nasıl sebze ve meyveler doğal şartlar altında belirli mevsimlerde hasat ediliyorsa, aslında çay için de aynı şey geçerli. Farklı hava şartları ve mevsimler çayın lezzeti, tatlılığı ve sertliğini etkiler. Mevsimler çayın aromasından görünüşüne kadar birçok özelliğinde etkili rol oynar. Çayın hangi mevsimde hasat edildiğini bilmek o çaydan beklentilerinizi de belirleyebilir. Genellikle çay üreten ülkelerde çayın toplandığı iki mevsim olur: ilkbahar ve sonbahar. İlkbahar çayları aroma açısından daha güçlüyken, sonbaharda içilen çaylar vücudun direncini arttırıcı özelliklere sahiptir.

İlkbaharda içilebilecek bazı çaylar:

Çin Beyaz Çaylar

Hasat zamanı Mart ortalarıdır ve Nisan’ın ilk haftasına kadar devam eder.

Beyaz çay nedir? Beyaz çay aslında diğer çaylar ile aynı bitki olan Camelie Sinensis’den elde edilen bir çaydır. Diğer çaylardan farklı olarak, en tepede en narin tomurcukların toplanması ile elde edilir. Beyaz çay gene diğer çaylardan farklı olarak nerdeyse hiç fermantasyon işlemine uğramazlar. Bu da beyaz çayın tat, dem rengi ve kokusunun çok farklı olmasını sağlar.

Beyaz çay tatsız bir çay mı? Türkiye’de siyah çay çok uzun süre demlenmesinden dolayı çok yoğun ve sert bir tada sahiptir. Diğer yandan beyaz çay hafif içimli bir çaydır ve çok hassas tatlar barındırır. Sürekli siyah Türk çayı içmeye alışmış biri ilk defa beyaz çay içtiğinde, beyaz çay içindeki hassas tatları alamayabilir. Ancak 3. veya 4. içişinde artık bu tatları almaya başlayacaktır. Aslında beyaz çay, siyah çay da dahil birçok çay çeşidinden daha zengin bir aroma yapısına sahiptir.

Oolong Çayı

Çin Oolong çayının Nisan’da başlayan hasat zamanı Mayıs başına kadar devam eder. Ayrıca sonbaharda bir hasat dönemi daha vardır. Öte yandan taze içilebildiği gibi, bekletilmişi de özellikle Çin’de bir hayli makbuldür. Tayvan Oolong çayı ise sadece Nisan ayında belirli bir dönem hasat edilir. Tayvan Oolong çayı ilkbahar dışında kışın da hasat edilir.

Pu-erh Çayı

Çin siyah çayı, Pu-erh ve diğer Hei Cha’lar Nisan ve Mayıs aylarında hasat edilse de bu çaylar gerek tek başlarına içmek için gerekse farklı çaylarla karıştırarak aromasını zenginleştirmek için bekletilir. Pu-erh’in bazı çeşitleri taze içilebilen çay türleri olsa da daha zengin, derin bir aromaya sahip olması için birkaç yıl bekletilebilir.

Beyaz Çay Mucizesi

chado-beyaz-cayTarihi milattan sonra 600’lü yıllara dayanan, içimi yumuşak, sağlık kaynağı: Beyaz Çay.

Beyaz Çay, çay tüketimini seremoni haline getiren Çin’de keşfediliyor.

Uzun bir tarihsel süreçte gelişimini devam ettiren beyaz çay, 1796 yılından itibaren demlenebilen çay olarak üretilip satılmaya başlanıyor. Deneyenlerin yumuşak içimli, tatlı ve leziz olarak tanımladığı beyaz çay, farklı toplama standartlarına göre sınıflandırılabiliyor.

Bu sınıflandırmada en yüksek kaliteli olarak bilinen çeşitler ise Silver Needle ve White Peony. beyaz ve gümüş tonlarında tomurcuklardan elde edilen tatlı aromalı Silver Needle, sadece tomurcuklardan oluşuyor ve bilinen en ünlü beyaz çay olarak sınıflandırılıyor. White Peony ise Silver Needle’ın aksine tomurcuklar ve yapraklardan oluşuyor. Silver Needle’a göre daha sert içime sahip olan çay, iklim ve toprak koşullarına göre aroma farklılığı gösterebiliyor.

Kalitesi ve lezzetinin hasat zamanıyla doğru orantılı olduğu beyaz çayın, ilkbaharın ilk günlerinde toplanması gerekiyor. Yılda ortalama 800 ila 1000 ton arasında üretilen beyaz çaylar dünyanın en pahalı çayı olarak biliniyor. Toplandıktan sonra yalnızca soldurulup kurutulan çay, ismini üzerindeki beyaz ve gümüş rengi tüylerden alıyor.

Çin’de Beyaz Çay

Çin başta olmak üzere Tayvan, Hindistan, Kuzey Tayland ve Doğu Nepal’de üretilen beyaz çaylar, oksitlenmeyi önlemek amacıyla güneşte veya uygun ortamlarda kurutuluyor. Uzun yıllardan beri Çin’de ilaç olarak kullanılan çay, insanların uzun ömürlü olmalarına sebep olarak gösteriliyor. Yaygın bir kullanıma ve bilinirliğe sahip olan yeşil ve siyah çayın aksine en az üretilen ve en fazla antioksidana sahip olan çay olarak nitelendiriliyor.

Beyaz çayların tatlandırılmasında süt, limon veya şeker gibi maddeler de kullanılabiliyor.